TƯỜNG HẠNH: NƠI NHỮNG GIỜ CHƠI DỆT NÊN PHÉP MÀU CHO TRẺ ĐẶC BIỆT
Trong hành trình lớn khôn của một đứa trẻ, vui chơi không chỉ là giải trí, mà là con đường ngắn nhất để khám phá thế giới. Nhưng với những đứa trẻ mang trong mình những khiếm khuyết về ngôn ngữ, hành vi hay tâm lý, “chơi” còn là một phương pháp trị liệu thần kỳ. Tại Trung tâm Tường Hạnh, mỗi giờ chơi là một cuộc hành trình tìm về thực tại, nơi các em được thấu hiểu, nâng đỡ và dẫn dắt bởi những trái tim đầy tâm huyết của đội ngũ giáo viên chuyên biệt.
Nhìn vào những bức ảnh được ghi lại tại Tường Hạnh, chúng ta thấy một không gian học tập và vui chơi tràn đầy ánh sáng. Ở đó, những cậu bé khôi ngô với ánh mắt chăm chú đang mải miết với những món đồ chơi của mình. Có bé đang say sưa phân loại những quả bóng vải (pom-pom) đầy màu sắc vào những chiếc ly nhựa xanh, đỏ, tím, vàng. Có bé lại say mê bên bàn cờ ghép hình con cá, hay tỉ mẩn đứng “chế biến” những loại trái cây nhựa trên bàn gỗ.
Các bé tại đây, dù mỗi em mang một nét cá tính riêng, nhưng đều có chung một điểm xuất phát là những khó khăn trong việc kết nối với thế giới. Có em mắc hội chứng Tăng động giảm chú ý (ADHD) khiến đôi bàn tay không bao giờ chịu đứng yên, có em lại mang Rối loạn phổ tự kỷ khiến việc giao tiếp bằng mắt trở thành một thử thách lớn lao. Thế nhưng, tại Tường Hạnh, những rào cản ấy đang dần được gỡ bỏ qua từng hoạt động vui chơi tưởng chừng như đơn giản nhất.
Hoạt động phân loại bóng vải vào ly màu là một trong những bài tập quan trọng giúp trẻ phát triển kỹ năng Vận động tinh và Tư duy phân loại. Chúng ta có thể thấy một bé trai trong chiếc áo polo xanh sẫm đang cúi đầu quan sát kỹ lưỡng chiếc hộp nhựa đựng đầy những quả bóng mềm. Em dùng đôi tay nhỏ nhắn nhặt từng quả bóng xanh bỏ vào chiếc ly xanh tương ứng.
Đây không chỉ là trò chơi. Đối với một trẻ có rối loạn xử lý giác quan, việc nhận diện đúng màu sắc và điều khiển cơ tay để bỏ vào một miệng ly nhỏ đòi hỏi sự tập trung cực kỳ cao độ. Các giáo viên tại Tường Hạnh đã biến một bài tập khô khan thành một trò chơi đầy hứng khởi. Khi một quả bóng được đặt đúng vị trí, đó là lúc tư duy logic của em được kích hoạt, giúp em hiểu về sự tương đồng và khác biệt – những nền tảng cơ bản nhất của toán học và đời sống.
Chuyển sang khu vực bàn gỗ, một bé trai khác đang say sưa với bộ ghép hình con cá và các loại quả nhựa. Việc em đứng ngay ngắn trước bàn, tay cầm chiếc dao nhựa cắt từng trái cà chua, trái chuối minh chứng cho sự tiến bộ trong Kỹ năng sống và Khả năng tập trung.
Trò chơi đóng vai (Role-play) giúp trẻ đặc biệt hiểu về các hoạt động đời thường, giảm bớt sự sợ hãi với những vật dụng xung quanh. Khi em ghép hoàn chỉnh mẩu gỗ con cá màu xanh, đó là một lần em chiến thắng sự xao nhãng. Những món đồ chơi gỗ, những chiếc rubik đa sắc màu trên kệ không chỉ là vật vô tri, chúng là cầu nối để giáo viên bước vào thế giới đóng kín của các em, khơi gợi sự tò mò và ham học hỏi.
Không thể không nhắc đến hoạt động với chiếc đàn Xylophone đa sắc. Một bé trai đang say sưa nhấn những phím đàn để nghe những âm thanh lách cách vang lên. Âm nhạc là ngôn ngữ không biên giới, và với trẻ chậm nói hoặc rối loạn cảm giác, âm nhạc là liều thuốc chữa lành tuyệt vời nhất.
Khi tay em chạm vào phím đàn, em không chỉ nghe thấy âm thanh mà còn cảm nhận được độ rung, sự phản hồi của vật chất. Các cô giáo tại Tường Hạnh đã khéo léo lồng ghép việc học số, học màu ngay trên các phím đàn. Tiếng đàn vang lên cũng là lúc những bức tường ngăn cách giữa em và thế giới bên ngoài dần sụp đổ, nhường chỗ cho niềm vui và sự tự tin.
Đằng sau mỗi nụ cười, mỗi phút giây tập trung của các con là bóng dáng của những giáo viên tại Trung tâm Tường Hạnh. Chúng ta thấy hình ảnh một cô giáo trẻ ngồi bệt trên sàn cùng con, tay chỉ vào món đồ chơi, ánh mắt đầy khích lệ. Đây chính là hình ảnh đẹp nhất của sự bao dung.
Các giáo viên tại trung tâm đã làm được những điều phi thường cho các bé có tình trạng đặc biệt:
Xây dựng lộ trình cá nhân hóa: Các cô không áp dụng một công thức chung cho tất cả. Mỗi bé được quan sát kỹ lưỡng để thiết kế những trò chơi phù hợp với sở thích và năng lực hiện tại.
Kiên nhẫn tuyệt đối: Để một đứa trẻ tự kỷ có thể ngồi yên ghép hình, các cô có thể đã phải mất hàng tháng trời làm quen và xây dựng niềm tin với con. Các cô không chỉ dạy học, các cô còn làm mẹ, làm bạn, làm chuyên gia tâm lý.
Tạo dựng môi trường an toàn: Các kệ đồ chơi ngăn nắp, không gian sạch sẽ, tràn đầy tình thương tại Tường Hạnh giúp các con cảm thấy an toàn để tự do thể hiện bản thân mà không sợ bị phán xét hay trách phạt.
Nhìn vào sự đa dạng của các hoạt động tại Tường Hạnh – từ quả bóng số xanh lá cây trên sàn nhà đến những cuốn sách, những khối gỗ trên kệ – ta thấy một hệ thống giáo dục đặc biệt đầy tính nhân văn. Mỗi món đồ chơi là một hy vọng, mỗi giờ chơi là một cơ hội để các con hòa nhập.
Những vết mực tím trên tay, những mái tóc tơ đẫm mồ hôi sau giờ hoạt động vận động, tất cả đều là những minh chứng cho sự sống đang nảy mầm mạnh mẽ. Trung tâm Tường Hạnh không chỉ là nơi can thiệp, mà là ngôi nhà thứ hai, nơi mỗi đứa trẻ đặc biệt đều được nâng niu, để rồi từ những giờ chơi hôm nay, các em sẽ vững vàng bước vào thế giới rộng lớn ngày mai.
